Ứng dụng robot thông minh tại GE

Last updated on 22 February, 2026

Tại General Electric (GE), nay đã tách thành các đơn vị chuyên biệt như GE Aerospace (Hàng không) và GE Vernova (Năng lượng), việc ứng dụng robot thông minh không chỉ dừng lại ở tự động hóa dây chuyền mà đã tiến tới kỷ nguyên của “Robot tự hành tích hợp AI”. Các ứng dụng này tập trung vào việc giải quyết những thách thức trong môi trường khắc nghiệt, đòi hỏi độ chính xác tuyệt đối mà con người khó có thể thực hiện liên tục.

Dưới đây là hai ứng dụng tiêu biểu với quy mô triển khai và chiều sâu công nghệ vượt trội:

Ứng dụng robot thông minh tại GE

Robot “Ánh sáng trắng” (White-Light Robots) trong kiểm tra động cơ phản lực

Tại GE Aerospace, việc kiểm tra các bộ phận động cơ sau một thời gian vận hành là cực kỳ quan trọng. Ứng dụng “White-Light Robots” là một bước tiến đột phá, thay thế hoàn toàn phương pháp kiểm tra thủ công bằng mắt thường vốn tốn kém thời gian và dễ xảy ra sai sót do mệt mỏi.

Công nghệ và Cơ chế hoạt động

Hệ thống này sử dụng hai cánh tay robot công nghiệp được lập trình mô phỏng các động tác “khiêu vũ” nhịp nhàng xung quanh các bộ phận phức tạp như đĩa tuabin của động cơ GE90 hay GEnx. Các robot này được trang bị máy quét quang học ánh sáng trắng và camera quét dòng (line-scan) có độ phân giải tương đương với mắt người.

Khi hoạt động, robot sẽ chụp hàng ngàn hình ảnh từ mọi góc độ, sau đó AI sẽ “khâu” các hình ảnh này lại thành một bản đồ kỹ thuật số 3D hoàn chỉnh. Điểm thông minh nằm ở chỗ AI không chỉ ghi hình mà còn tự động phân tích các dị thường như vết nứt siêu nhỏ, vết lõm, hoặc dấu hiệu ăn mòn. Mỗi lỗi sẽ được gán một giá trị số về mức độ nghiêm trọng và lưu trữ trên đám mây để tạo ra một “nhật ký số” (digital narrative) cho từng linh kiện.

Lợi ích thực tế

• Tiết kiệm thời gian: Một quy trình kiểm tra thủ công trước đây có thể mất từ 8 đến 12 giờ làm việc tập trung cao độ của kỹ thuật viên. Với hệ thống robot ánh sáng trắng, thời gian này được rút ngắn đáng kể, đồng thời cho phép kỹ thuật viên rảnh tay để thực hiện các nhiệm vụ sửa chữa phức tạp hơn.
• Độ chính xác tuyệt đối: Loại bỏ các biến số do cảm tính của con người. Mọi quyết định về việc bộ phận đó có đủ điều kiện tiếp tục bay hay cần sửa chữa đều dựa trên dữ liệu định lượng chính xác.
• Khả năng dự báo: Dữ liệu tích lũy qua nhiều lần kiểm tra giúp GE xây dựng mô hình bảo trì dự báo, biết trước khi nào một bộ phận có khả năng hỏng hóc dựa trên xu hướng mòn thực tế thay vì chỉ dựa trên giờ bay lý thuyết.

Robot bốn chân ANYmal trong kiểm tra hạ tầng năng lượng

Đối với mảng năng lượng (GE Vernova), việc kiểm tra các trạm biến áp, nhà máy nhiệt điện hay các đường ống dẫn khí luôn tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn cho con người. GE đã hợp tác cùng ANYbotics để triển khai ANYmal – một loại robot bốn chân thông minh có khả năng tự hành hoàn toàn trong các môi trường công nghiệp phức tạp.

Thiết kế và Trí tuệ nhân tạo

Khác với robot bánh xe truyền thống, ANYmal có khả năng leo cầu thang, bước qua các chướng ngại vật và di chuyển trên địa hình gồ ghề. Robot này được ví như một “kỹ thuật viên tuần tra không mệt mỏi” được trang bị tận răng các cảm biến hiện đại nhất:

• Camera nhiệt: Phát hiện tình trạng quá nhiệt tại các đầu nối điện hoặc rò rỉ nhiệt trên đường ống.
• Microphone chuyên dụng: Sử dụng AI để phân tích âm thanh, phát hiện các tiếng rít của rò rỉ khí hoặc tiếng rung bất thường từ máy móc mà tai người có thể bỏ qua.
• Cảm biến LiDAR: Giúp robot tự xây dựng bản đồ 3D của nhà máy để di chuyển mà không cần sự can thiệp của con người.

Ứng dụng thực tế và Hiệu quả

Trong các thử nghiệm tại nhà máy điện ở Israel và các trạm biến áp lớn, ANYmal thực hiện các vòng tuần tra định kỳ một cách độc lập. Khi phát hiện một điểm bất thường (ví dụ: một chiếc van bị rò rỉ hoặc một máy biến áp đang nóng lên quá mức quy định), robot sẽ ngay lập tức gửi cảnh báo kèm hình ảnh thời gian thực về trung tâm điều khiển thông qua hệ thống phần mềm của GE Vernova.

Ứng dụng này giúp:

• An toàn lao động: Giảm thiểu tối đa việc con người phải tiếp xúc với môi trường điện áp cao, nhiệt độ lớn hoặc khí độc.
• Hoạt động liên tục: Robot có thể làm việc xuyên đêm, trong điều kiện không ánh sáng hoặc thời tiết khắc nghiệt, đảm bảo nhà máy luôn được giám sát 24/7.
• Tối ưu hóa chi phí: Phát hiện sớm các lỗi nhỏ trước khi chúng trở thành sự cố lớn gây ngừng hoạt động toàn hệ thống, giúp tiết kiệm hàng triệu USD chi phí sửa chữa khẩn cấp.

Lợi ích của ứng dụng robot thông minh tại GE

Việc ứng dụng robot thông minh tại GE (GE Aerospace và GE Vernova) mang lại những lợi ích mang tính chiến lược, không chỉ giúp tối ưu hóa chi phí mà còn tái định nghĩa tiêu chuẩn an toàn và hiệu suất trong ngành công nghiệp nặng.

Dưới đây là các nhóm lợi ích chính:

Tối ưu hóa hiệu suất vận hành và bảo trì

Robot thông minh giúp chuyển đổi từ mô hình bảo trì phản ứng (hỏng mới sửa) sang bảo trì dự báo (predictive maintenance).

• Giảm thời gian dừng máy (Downtime): Các hệ thống như robot ANYmal có thể phát hiện sớm các dấu hiệu bất thường (nhiệt độ tăng, âm thanh lạ) giúp ngăn ngừa sự cố hỏng hóc lớn. Tại một số dự án, việc ứng dụng robot giúp giảm tới 40% chi phí bảo trì khắc phục.
• Tăng tốc độ kiểm tra: Robot “Ánh sáng trắng” có thể quét và phân tích linh kiện động cơ nhanh hơn nhiều lần so với con người, giúp rút ngắn chu kỳ bảo dưỡng động cơ phản lực (MRO), đưa máy bay trở lại khai thác sớm hơn.

Nâng cao độ chính xác và chất lượng dữ liệu

Thay vì dựa vào đánh giá cảm tính của con người, robot cung cấp dữ liệu định lượng chính xác tuyệt đối.

• Dữ liệu đa phương thức: Robot thu thập cùng lúc dữ liệu hình ảnh (RGB), nhiệt (Thermal), âm thanh (Acoustic) và bản đồ 3D (LiDAR). Những dữ liệu này được AI phân tích để tạo ra các Digital Twin (Bản sao kỹ thuật số) sống động, giúp các kỹ sư theo dõi sự hao mòn của thiết bị theo thời gian thực.
• Loại bỏ sai sót do yếu tố con người: Robot không biết mệt mỏi hay mất tập trung. Chúng có thể thực hiện hàng nghìn phép đo lường với độ lặp lại hoàn hảo, phát hiện những vết nứt siêu nhỏ (micro-cracks) mà mắt thường không thể thấy được.

Đảm bảo an toàn tuyệt đối cho người lao động

Đây là lợi ích mang tính nhân văn nhất khi đưa robot vào môi trường công nghiệp khắc nghiệt.

• Thay thế con người trong môi trường nguy hiểm: Robot được gửi vào các khu vực có điện áp cao, nhiệt độ cực hạn, hoặc không gian hạn chế (như bên trong buồng đốt động cơ hoặc các bồn chứa hóa chất).
• Giảm thiểu rủi ro tai nạn: Bằng cách sử dụng robot bốn chân hoặc robot hình sâu (Sensiworm), GE giảm bớt các nhiệm vụ leo trèo cao hoặc tiếp xúc với vật liệu độc hại, giúp giảm tỷ lệ tai nạn lao động đáng kể trong các nhà máy điện và xưởng đóng tàu.

Lợi ích kinh tế và môi trường (ESG)

• Tiết kiệm chi phí dài hạn: Mặc dù đầu tư ban đầu lớn, nhưng việc giảm thiểu hỏng hóc và tối ưu hóa tuổi thọ thiết bị mang lại ROI (tỷ lệ lợi nhuận trên đầu tư) rất cao.
• Giảm phát thải: Việc duy trì máy móc ở trạng thái hoạt động tối ưu giúp tiết kiệm nhiên liệu và năng lượng, đồng thời giảm lượng khí thải carbon ra môi trường, phù hợp với cam kết bền vững của GE Vernova.

Tóm lại: Robot tại GE không phải để thay thế con người mà là để “giải phóng” con người khỏi những công việc nhàm chán, bẩn thỉu và nguy hiểm (Dull, Dirty, Dangerous), cho phép họ tập trung vào các nhiệm vụ phân tích và ra quyết định cấp cao hơn.

Kết luận

Việc triển khai robot thông minh tại GE không chỉ là một cuộc nâng cấp về mặt công nghệ, mà là một chiến lược sống còn để duy trì lợi thế cạnh tranh trong ngành hàng không và năng lượng toàn cầu. Thay vì thay thế hoàn toàn con người, robot đóng vai trò là những “người cộng sự đắc lực”, đảm nhận những công việc nguy hiểm, lặp đi lặp lại và đòi hỏi độ chính xác tuyệt đối. Những dữ liệu khổng lồ mà hệ thống robot thu thập được chính là “nhiên liệu” để GE xây dựng các mô hình dự báo tương lai, giúp tối ưu hóa vòng đời thiết bị và đảm bảo an toàn tối đa cho hàng triệu chuyến bay cũng như hệ thống lưới điện trên toàn thế giới. Hành trình này minh chứng rằng: Khi AI và robot được đặt vào đúng vị trí, chúng sẽ trở thành động lực mạnh mẽ nhất cho sự phát triển bền vững và đổi mới không ngừng.

Tham khảo

Top 5 xu hướng công cụ quản lý 2026

Top 5 xu hướng IoT 2026

5 xu hướng AI định hình năm 2026

Top 5 xu hướng công nghệ trong chuyển đổi số nhà máy sản xuất 2026

Top 5 xu hướng công nghệ 2026: Kỷ nguyên trỗi dậy của AI đa tác nhân và robot hình người