Chuyển đổi số tinh gọn (LDT): Khung nghiên cứu & Lợi ích đột phá 2026

Last updated on 5 January, 2026

Chuyển đổi số tinh gọn (LDT) là sự tích hợp các công nghệ kỹ thuật số vào mọi lĩnh vực kinh doanh, nhưng được dẫn dắt bởi các nguyên tắc Lean (tinh gọn). Mục tiêu của LDT không chỉ là áp dụng công nghệ, mà là loại bỏ lãng phí, nâng cao hiệu quả quy trình và đảm bảo sự liên kết chiến lược trước khi số hóa.

Các dự án chuyển đổi số (Digital Transformation – DT) đang đối mặt với một thực tế đáng báo động: tỷ lệ thất bại ước tính lên tới 70%. Nguyên nhân thường đến từ việc đầu tư sai nguồn lực, bỏ lỡ cơ hội và làm hỏng uy tín doanh nghiệp.

Để giải quyết vấn đề này, khái niệm Chuyển đổi số tinh gọn (Lean Digital Transformation – LDT) đang nổi lên như một giải pháp cứu cánh, hứa hẹn gia tăng tỷ lệ thành công.

Towards a lean digital transformation research framework: a literature review

Chuyển đổi số tinh gọn (LDT) là gì?

Theo các nghiên cứu mới nhất năm 2024, LDT không chỉ là một công cụ mà là một cách tiếp cận quản lý toàn diện. Nó tích hợp tất cả các khía cạnh của tổ chức bao gồm con người, quy trình và công nghệ.

Mặc dù khái niệm này vẫn đang ở giai đoạn đầu của sự trưởng thành, nhưng nó được xác định bao gồm hai thành phần chính:

1. Digital Transformation (DT): Sử dụng công nghệ để thay đổi mô hình kinh doanh.

2. Lean: Tập hợp các tiêu chuẩn và quy trình nhằm giảm thiểu lãng phí và tối ưu hóa chi phí.

3 Góc nhìn chiến lược về chuyển đổi số tinh gọn trong doanh nghiệp

Dựa trên việc phân tích 60 bài báo nghiên cứu chuyên sâu, có 3 quan điểm chính khi áp dụng Lean vào chuyển đổi số:

Kết nối Lean và Digital

Đây là quan điểm xem xét song song hai khái niệm. Các thách thức của số hóa (như chi phí đầu tư cao, yêu cầu kỹ năng nhân sự) được giải quyết bằng tư duy quản trị của Lean.

Digital là đòn bẩy cho Lean

Công nghệ số giúp các doanh nghiệp thực hiện Lean hiệu quả hơn.

• Ví dụ: Sử dụng IoT và dữ liệu để thực hiện Lean trong các doanh nghiệp vừa và nhỏ (SME).

• Tích hợp các yếu tố kỹ thuật số vào Hệ thống Sản xuất Tinh gọn (LPS) để giám sát quy trình tốt hơn.

Lean là nền tảng cho Digital

Đây là quan điểm quan trọng nhất và mang lại giá trị cao nhất. Lean đóng vai trò là “người dọn đường”.

• Các nguyên tắc Lean được xem là điều kiện tiên quyết cho một quá trình chuyển đổi số thành công.

• Việc áp dụng Lean giúp đơn giản hóa quy trình thu thập yêu cầu và phân tích dữ liệu trước khi công nghệ được đưa vào áp dụng.

Khung giá trị chuyển đổi số tinh gọn

Nghiên cứu của Scriven và cộng sự (2024) đã xây dựng một Khung nghiên cứu giá trị LDT (LDT Value Research Framework). Khung này chia lợi ích thành hai nhóm rõ ràng:

Lợi ích trong quá trình triển khai

Áp dụng Lean ngay từ khâu chuẩn bị giúp dự án đi đúng hướng:

• Phân tích quy trình: Là lợi ích được xếp hạng cao nhất, giúp chuẩn hóa các bước làm việc trước khi số hóa.
• Quản lý rủi ro: Giảm thiểu khả năng thất bại của dự án.
• Liên kết chiến lược: Đảm bảo công nghệ phục vụ đúng mục tiêu kinh doanh, tránh việc đầu tư công nghệ chỉ để “chạy theo trào lưu”.
• Trao quyền cộng tác: Tăng cường sự tham gia của nhân sự.

Lợi ích đầu ra

Sau khi triển khai LDT thành công, doanh nghiệp sẽ nhận được:

• Hoạt động xuất sắc: Đây là nền tảng của các sáng kiến Lean.
• Giảm thiểu lãng phí: Loại bỏ các quy trình thừa và dữ liệu rác.
• Cơ hội sản phẩm mới: Mở ra các hướng đi kinh doanh mới nhờ sự linh hoạt của hệ thống.
• Bền vững môi trường: Một lợi ích mới nổi, giúp doanh nghiệp đạt được các tiêu chuẩn xanh thông qua tối ưu hóa tài nguyên.

Thực trạng: chuyển đổi số tinh gọn

Hiện nay, phần lớn các nghiên cứu về LDT vẫn đang tập trung quá nhiều vào lĩnh vực sản xuất (Manufacturing) và Công nghiệp 4.0. Có tới 38/60 bài báo nghiên cứu tập trung vào Industry 4.0.

Tuy nhiên, tư duy Lean đang mở rộng sang các lĩnh vực khác như chăm sóc sức khỏe, logistic và dịch vụ. Do đó, các doanh nghiệp thương mại và dịch vụ hoàn toàn có thể áp dụng mô hình này để tránh việc “số hóa các quy trình giấy tờ lộn xộn”.

Kết luận

Chuyển đổi số tinh gọn (LDT) là chìa khóa để phá bỏ “lời nguyền” thất bại 70% của các dự án công nghệ. Bằng cách sử dụng Lean như một nền tảng (Enabler), doanh nghiệp có thể phân tích quy trình kỹ lưỡng và định hình chiến lược rõ ràng trước khi xuống tiền đầu tư công nghệ.

Đọc thêm:

• 7 thách thức triển khai ERP ngành bán lẻ Việt Nam SMEs cần biết
• Hệ thống MES là gì? Chìa khóa chuyển đổi số cho nhà máy thông minh 4.0
• Quy trình Triển khai ERP: Hướng dẫn 7 bước thành công cho doanh nghiệp 2026

Nội dung bài viết được tham khảo từ bài báo:

Scriven, P., Ledwith, A., & Nagle, T. (2024). Towards a lean digital transformation research framework: a literature review. Journal of Decision Systems, 33(sup1), 63–77. https://doi.org/10.1080/12460125.2024.2354608