Đánh giá hiệu quả doanh nghiệp FDI: Lấn cấn chọn bộ chỉ tiêu

Nếu không thống nhất được bộ chỉ tiêu đánh giá hiệu quả của hoạt động đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) tới nền kinh tế Việt Nam, thì bài toán thu hút vốn FDI giai đoạn tới khó có lời giải.

 

Sử dụng thử bộ chỉ tiêu đề xuất, bao gồm giá trị gia tăng/vốn đầu tư; giá trị gia tăng/lao động; giá trị gia tăng/giá trị sản xuất, đóng góp ngân sách/vốn đầu tư, thu nhập/vốn đầu tư…,nghiên cứu viên của Học viện Chính sách phát triển (Bộ Kế hoạch và Đầu tư) đã xếp thứ hạng cho 10 địa phương về hiệu quả hoạt động của khu vực FDI với ngôi đầu thuộc về Bà Rịa – Vũng Tàu, tiếp sau là Cần Thơ, TP.HCM và Đà Nẵng.

Rất đáng ngạc nhiên là, các địa phương Đồng Nai, Bình Dương, Hà Nội, Bắc Ninh rơi vào nhóm cuối.

Phân tích từng chỉ tiêu, ông Lê Trung Thành, đại diện Nhóm nghiên cứu Đề án xây dựng bộ chỉ tiêu đánh giá hiệu quả FDI phát hiện thêm rằng, hầu hết các tỉnh này đều có xu hướng giảm điểm từ giai đoạn 2000 - 2004 sang giai đoạn 2005 - 2009.

“Điều này cho thấy, những điều chỉnh trong chiến lược sản xuất, kinh doanh của khu vực FDI theo hướng tạo ra tác động tiêu cực nhiều hơn đối với các địa phương nói riêng, nền kinh tế Việt Nam nói chung”, ông Thành cho biết, chỉ tiêu giá trị gia tăng/lao động (phản ánh đóng góp của FDI vào tăng năng suất lao động) có mức giảm lớn ở gần như tất cả các địa phương được nghiên cứu với mức trên 51%, trong đó, Hà Nội, Đồng Nai, Bình Dương, Đà Nẵng, Hải Dương có mức giảm trên 76%. Hiệu suất sử dụng vốn (giá trị gia tăng/vốn đầu tư) cũng giảm trên 76% ở Bình Dương, Đà Nẵng, Bắc Ninh khi so sánh hoạt động của khu vực FDI theo hai thời kỳ trên.

Tuy nhiên, bức tranh thử mẫu mà Học viện Chính sách phát triển đưa ra, nhằm lấy ý kiến về bộ chỉ tiêu đánh giá hiệu quả của hoạt động FDI tại Việt Nam lại chưa đủ thuyết phục các chuyên gia có mặt trong buổi Hội thảo khoa học về vấn đề này diễn ra vào ngày 18/4, tại Hà Nội.

Vấn đề gây tranh luận không phải nằm ở kết quả nghiên cứu, rằng hiệu quả của FDI ở đa phần các tiêu chí được xem xét chưa cao, thậm chí không đạt được như mong đợi, như năng suất lao động, chuyển giao công nghệ, hay tính tác động lan toả của dòng vốn FDI với khu vực trong nước… bởi những đánh giá chính thức về hiệu quả hoạt động FDI đã đưa ra những nhận định tương tự.

Mấu chốt, theo ông Lưu Bích Hồ, nguyên Viện trưởng Viện Chiến lược phát triển (Bộ Kế hoạch và Đầu tư), các chỉ tiêu rất cần phải được xây dựng trên quan điểm về hiệu quả của góc độ quản lý nhà nước và phải gắn với hệ thống chính sách từng thời kỳ. “Đã có giai đoạn, chúng ta coi FDI là khu vực để tạo việc làm, vậy hiệu quả khi đó là số lượng việc làm được tạo ra. Hiện tại, chính sách thay đổi, mục tiêu là trình độ lao động – công nghệ, có nghĩa là tiêu chí xem xét là năng suất lao động. Vấn đề là, lựa chọn chỉ tiêu nào phản ánh được những yêu cầu này và quan trọng là, dữ liệu để áp dụng trên thực tế”, ông Hồ đề nghị khi không an tâm về tính khả thi của bộ số liệu đầu vào mà các nghiên cứu viên đưa ra.

Cùng quan điểm, ông Nguyễn Anh Tuấn, Tổng biên tập Báo Đầu tư cũng đề xuất bộ chỉ tiêu nên tập trung vào nội dung đánh giá hiệu quả về tiêu hao năng lượng, tỷ suất lợi nhuận trên vốn, cũng như tiêu chí đánh giá năng suất lao động. “Quan điểm về hiệu quả cần phải bám sát mục tiêu mà Chiến lược Phát triển kinh tế - xã hội giai đoạn 2011 - 2020 đã đặt ra”, ông Tuấn góp ý kiến.

Cùng quan điểm, ông Ngô Công Thành, Phó vụ trưởng Vụ Quản lý quy hoạch (Bộ Kế hoạch và Đầu tư) đề xuất, bộ tiêu chí gồm: chỉ tiêu về năng suất lao động, mở rộng thị trường, thu hút đầu tư nước ngoài, chuyển giao công nghệ, tạo giá trị gia tăng và tiêu chí hiệu quả trong sử dụng đất. “Có thể sử dụng ngay bộ chỉ tiêu này để xác định ngành nào sẽ tạo ra năng suất, giá trị gia tăng để cân nhắc các chính sách thu hút, kêu gọi phù hợp. Mỗi địa phương cũng có thể dựa trên các tiêu chí chung để chọn ưu tiên thu hút vốn FDI”, ông Thành kiến nghị.

Cũng phải khẳng định rằng, việc có được bộ chỉ tiêu để đánh giá hiệu quả FDI sẽ giải quyết được những lấn cấn về định tính và định lượng lâu nay trong nhìn nhận hiệu quả của khu vực này với nền kinh tế.

 

Theo baodautu.vn

Chia sẻ
Bạn đang ở: OCD Tin tức Cộng đồng doanh nghiệp Đánh giá hiệu quả doanh nghiệp FDI: Lấn cấn chọn bộ chỉ tiêu

Kết nối với OCD

Liên hệ với OCD

  • 024 3553 7799
  • 096 363 6066
  • ocd@ocd.vn

 
Công ty Tư vấn Quản lý OCD
Trụ sở HN: Tầng 18, Tòa nhà Viwaseen, 48 Tố Hữu, Nam Từ Liêm, Hà nội
Tel: 024 3553 7799      Fax: 024 3553 7797
Văn phòng HCM: B0609, Tòa B, The Gold View, 346 Bến Vân Đồn, Quận 4, HCMC
Tel: 028 3925 3985 | 0906655010
 
CÔNG TY TƯ VẤN QUẢN LÝ OCD - Số ĐKKD  0101362912   do Sở KHĐT TP. Hà Nội  cấp ngày 23/05/2003